JOURNAL
THE DEVELOPING GUIDELINES OF HEALTH PROMOTION ACTIVITIES FOR BODY WEIGHT CONTROLLING AMONG OVER NUTRITION STUDENTS
การพัฒนาแนวทางการจัดกิจกรรมสร้างเสริมสุขภาพในการควบคุมน้ำหนักตัวของเด็กวัยเรียนที่มีภาวะโภชนาการเกิน

Over nutrition is a global epidemic affecting both the developed and developing worlds alike. Over nutrition has also been found to be on the rise among Thailand’s male and female student. More over, they are considered as a leading health risk factor in the Thai student. This problem that should be resolved quickly and efficiently.

Purpose The purposes of this study ware to 1) Study to problems and need of health promotion activity 2) construct  health promotion activity for body weight controlling among over nutrition students.

Methods This research is quantitative research. There are 2 phases for studying. Phase 1: studies were problems and obstacles of body weight controlling among over nutrition students in school administrators, teachers, public health personnel, nutritionists, cook in school, over nutrition students and parents. Phase 2: development of activities and tools of research consist of questionnaire, guideline for in-depth interview and focus group discussion for activities. They applied theory of Transtheorethical model and change behavior of processes in 5 steps and change behavior of process in 10 processes.

Results The results of the study showed the model to be proposed consisted of ten main activities. 1) Consciousness Rising 2) Dramatic Relief 3) Environmental Reevaluation 4) Social Liberation 5) Self Reevaluation 6) Stimulus Control 7) Helping Relationship 8) Counter Conditioning 9) Reinforcement Management and 10) Self Liberation

Conclusion The findings suggest that utilizing law enforcement and health educational strategies represents a viable approach for the prevention of over nutrition among children through caregivers and schools. Male and single or youngest children should be encouraged to participate in physical activities. In addition,schools should provide health promotion activities for students. These and other recommendations will help leadership to design and implement changes that will prevent and reduce over nutrition.

ภาวะโภชนาการเกินเป็นปัญหาสุขภาพของโลก ความชุกของภาวะโภชนาการเกินในเด็กวัยเรียนของไทยเพิ่มสูงขึ้นอย่างชัดเจนทั้งชายและหญิง และเป็นปัจจัยเสี่ยงทางสุขภาพที่สำคัญ ด้วยความสำคัญของวิกฤตภาวะโภชนาการเกินต่อสังคมไทย ปัญหานี้จึงเป็นปัญหาที่ควรได้รับการแก้ไขอย่างทันท่วงทีและมีประสิทธิภาพ

วัตถุประสงค์ การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์1) ศึกษาสภาพปัญหาในการดำเนินกิจกรรมการสร้างเสริมสุขภาพ 2) เพื่อสร้างรูปแบบกิจกรรมสร้างเสริมสุขภาพในการควบคุมน้ำหนักตัวของเด็กวัยเรียนที่มีภาวะโภชนาการเกิน 

วิธีดำเนินการวิจัย การวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ มีขั้นตอนการศึกษาคือ ระยะที่ 1 ศึกษาปัญหาและอุปสรรคการดำเนินงานควบคุมภาวะโภชนาการเกินของเด็กวัยเรียนเป็นการศึกษาโดยใช้กระบวนการกลุ่มกลุ่มตัวอย่าง คือผู้บริหารโรงเรียน ครูที่เกี่ยวข้อง เจ้าหน้าที่สาธารณสุข นักโภชนาการ ผู้ประกอบอาหารของโรงเรียน ผู้ปกครองและเด็กนักเรียนชั้นประถมศึกษาตอนปลายที่มีภาวะโภชนาการ ระยะที่ 2 พัฒนารูปแบบกิจกรรมและเครื่องมือการวิจัย คือ แบบสอบถามปัญหาและอุปสรรคการดำเนินงาน แนวทางการสัมภาษณ์เชิงลึกและการสนทนากลุ่ม ส่วนการสร้างพัฒนารูปแบบกิจกรรม ใช้ข้อมูลของปัญหาและอุปสรรคในการดำเนินงานมา ประยุกต์ตามทฤษฎีขั้นตอนการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมทั้ง 5 ขั้น ร่วมกับกระบวนการปรับเปลี่ยนพฤติกรรม10 กระบวนการ

ผลการวิจัย พบว่า ปัญหาและอุปสรรคการควบคุมภาวะโภชนาการเกินในเด็กนั้นส่วนใหญ่ขึ้นอยู่กับตัวเด็กเป็นสำคัญ นอกจากนี้ผู้ปกครอง โรงเรียนและชุมชน ก็เป็นอีกปัจจัยหนึ่งที่ส่งผลให้ภาวะโภชนาการเกินยังมีอยู่ โดยขาดรูปแบบที่ดี ที่ช่วยลดปัญหาภาวะโภชนาการเกิน ดังนั้นจึงมีรูปแบบฯที่สร้างขึ้นประกอบด้วยกิจกรรมหลัก 10 กิจกรรม คือ 1) สะท้อนกลับข้อมูลความรู้โรคอ้วนลงพุง 2) จัดกลุ่มสนทนา เรื่อง โรคอ้วน ภัยเงียบที่คุณคาดไม่ถึง 3) ดูแลรูปร่างดี ชีวีมีสุข เอาบทความอันตรายของโรคอ้วนมาให้ศึกษา ว่ามีผลกระทบต่อสังคมอย่างไร 4) โครงการสลัดบาร์มื้อเที่ยงในโรงเรียน, โครงการโรงเรียนปลอดน้ำอัดลม อาหารขยะ 5) กิจกรรมวางแผนลดน้ำหนัก 6) จัดสถานที่ เครื่องออกกำลังกาย ทดสอบสมรรถภาพทางกาย วัดรอบเอวทุกเดือน7) โครงการ คู่หูไร้พุง 8) จัดกิจกรรมค่าย”ลดพุง ลดอ้วน” 9) มอบเกียรติบัตรให้รางวัล 10) ประกาศความมุ่งมั่น Will power กำหนดวิธีการควบคุมอาหาร การออกกำลังกายด้วยตนเองเป็นประจำ งานวิจัยบ่งชี้ว่าถ้าคนเรามีทางเลือก 2 ทาง จะมีความมุ่งมั่นมากกว่ามีทางเลือกทางเดียว ถ้ามีทางเลือก 3 ทาง จะมีมุ่งมั่นมากกว่ามีทางเลือก 2 ทาง แต่การมี 4 ทางเลือกขึ้นไปไม่ได้เพิ่มความมุ่งมั่น

สรุปผลการวิจัย ข้อค้นพบจากการวิจัยเชิงคุณภาพ ซึ่งได้จากผู้ให้ข้อมูลพบว่า แนวทางควบคุมภาวะโภชนาการเกินของเด็กวัยเรียนควรใช้มาตรการทางสุขศึกษาที่รณรงค์ให้เด็กกลุ่มเป้าหมาย ออกกำลังกายให้มากขึ้นและส่งเสริมการบริโภคอาหารที่ครบตามหลักโภชนาการ ในขณะที่กลุ่มผู้ปกครองควรเน้นเรื่องการดูแลบุตรหลาน ส่วนโรงเรียนควรสนับสนุนการจัดกิจกรรมสร้างเสริมสุขภาพในโรงเรียนให้มากขึ้น โดยนำเอารูปแบบกิจกรรมที่พัฒนาจากการวิจัยครั้งนี้ทั้ง 10 กิจกรรมเป็นส่วนช่วยลดปัญหาภาวะโภชนาการเกินในเด็กของโรงเรียน

Full Paper as PDF